Σε κατάσταση συναγερμού επιφυλακής βρίσκεται η Γαλλία, καθώς οι αρχές επιδιώκουν να αποτρέψουν την επανάληψη των εκτεταμένων επεισοδίων που σημειώθηκαν το περασμένο Σαββατοκύριακο, στο περιθώριο των πανεθνικών διαδηλώσεων για το υψηλό κόστος διαβίωσης και την υποχρηματοδότηση των δημόσιων υπηρεσιών.

Η απάντηση των αρχών περιλαμβάνει αυστηρούς περιορισμούς στην κυκλοφορία και στις δημόσιες συγκεντρώσεις, με το Παρίσι να βρίσκεται στο επίκεντρο των μέτρων. Την ίδια ώρα, ο δήμαρχος της κεντρικής περιοχής της γαλλικής πρωτεύουσας ζητά την παρέμβαση του στρατού, υποστηρίζοντας ότι οι διαθέσιμες δυνάμεις ενδέχεται να μην επαρκούν για την αποτροπή νέων λεηλασιών και καταστροφών.

Η πιθανότητα στρατιωτικής συνδρομής προστίθεται στη συζήτηση για τα μέτρα που μπορεί να λάβει η κυβέρνηση, χωρίς να σημαίνει ότι έχει ληφθεί απόφαση για ανάπτυξη του στρατού στους δρόμους. Η πολιτική ηγεσία καλείται, παράλληλα, να εξηγήσει πώς οι υπηρεσίες ασφαλείας υποτίμησαν την έκταση των κινητοποιήσεων, οι οποίες εξελίχθηκαν σε βίαιες συγκρούσεις και εκτεταμένους βανδαλισμούς.

 

Ο αρχηγός της αστυνομίας του Παρισιού, εξέδωσε σειρά αποφάσεων με τις οποίες απαγορεύονται οι διαδηλώσεις από το βράδυ της Δευτέρας έως τις 06:00 το πρωί της Τρίτης σε συγκεκριμένες περιοχές της πρωτεύουσας

 

Παράλληλα, επιβάλλονται περιορισμοί στη νυχτερινή κυκλοφορία σε σημεία που θεωρούνται ιδιαίτερα ευαίσθητα, μεταξύ των οποίων η Πλατεία Δημοκρατίας (Place de la République) και η περιοχή Les Halles.

Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσε το γαλλικό τηλεοπτικό δίκτυο BFM, η απαγόρευση κυκλοφορίας στα συγκεκριμένα σημεία προβλέπεται να ισχύσει από τις 23:00 έως τις 07:00 το πρωί της Τρίτης. Οι σχετικές αποφάσεις αποσκοπούν στον περιορισμό της συγκέντρωσης πλήθους και στην αποτροπή νέων επεισοδίων, μετά τις συγκρούσεις, τις πυρπολήσεις και τις λεηλασίες που καταγράφηκαν το Σαββατοκύριακο.

Η απαγόρευση των διαδηλώσεων καλύπτει ευρύτερη περιοχή της γαλλικής πρωτεύουσας και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη λεωφόρο των Ηλυσίων Πεδίων, δρόμους γύρω από το προεδρικό μέγαρο και υπουργεία, την Εθνοσυνέλευση, το Ματινιόν, τη Γερουσία, την πλατεία Χρηματιστηρίου, την πλατεία της Βαστίλης και σιδηροδρομικούς σταθμούς.

Οι περιορισμοί στην κυκλοφορία δεν αφορούν, σύμφωνα με τις ανακοινώσεις των αρχών, τους κατοίκους που μπορούν να αποδείξουν ότι διαμένουν στις συγκεκριμένες περιοχές, τους εργαζόμενους που πρέπει να μεταβούν στην εργασία τους, τις υπηρεσίες διάσωσης και τους καταστηματάρχες.

«Η ασφάλεια όλων καθιστά αυτά τα μέτρα αναγκαία για την αποκατάσταση της δημόσιας ειρήνης, την οποία μια μειοψηφία παραβατών έπληξε σοβαρά», αναφέρει η αστυνομική διεύθυνση του Παρισιού.

Το μέγεθος των περιορισμών αποτυπώνει την ανησυχία των αρχών για το ενδεχόμενο νέας κλιμάκωσης. Ο δήμαρχος του Παρισιού, Εμανουέλ Γκρεγκουάρ, σχολίασε στο France 5 ότι δεν μπορεί να θυμηθεί αντίστοιχη απαγόρευση κυκλοφορίας στη γαλλική πρωτεύουσα από το 1961, με εξαίρεση την περίοδο της πανδημίας Covid-19.


 

Τα μέτρα δεν περιορίζονται στο Παρίσι

 

 Στη Λιόν, η αστυνομία ανακοίνωσε απαγόρευση διαδηλώσεων στο κέντρο της πόλης και νυχτερινό περιορισμό της κυκλοφορίας έως τις 06:00 το πρωί της Τρίτης.

Στη Λιλ, στη βόρεια Γαλλία, η απαγόρευση κυκλοφορίας αφορά αποκλειστικά ανηλίκους σε συγκεκριμένους τομείς της πόλης. Αντίστοιχο μέτρο ανακοίνωσε και ο δήμαρχος της Νίκαιας, Ερίκ Σιοτί.

Παράλληλα, ο δήμαρχος της Κουλέν, στην περιοχή Σαρτ, έχει ήδη επιβάλει απαγόρευση κυκλοφορίας για ανηλίκους μετά τα επεισόδια του Σαββατοκύριακου, ανταποκρινόμενος στην προτροπή του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί προς τις τοπικές αρχές να εξετάσουν μέτρα για την αποτροπή νέων περιστατικών βίας.

Η κυβέρνηση εξετάζει το εύρος των παρεμβάσεων που μπορεί να εφαρμοστούν, ενώ ο πρωθυπουργός έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο ακόμη πιο αυστηρών μέτρων, εφόσον κριθούν αναγκαία. Η συζήτηση για την παρέμβαση του στρατού, ωστόσο, παραμένει προς το παρόν αίτημα σε τοπικό επίπεδο και όχι επιβεβαιωμένη κυβερνητική απόφαση.

 

 

Ο Αριέλ Βέιλ, δήμαρχος της περιοχής Paris Centre, έχει ζητήσει την ανάπτυξη στρατιωτικών δυνάμεων, υποστηρίζοντας ότι σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωσης οι αστυνομικές δυνάμεις ενδέχεται να μην επαρκούν για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των ταραχών

 

Μιλώντας στο BFM TV, ανέφερε ότι οι αρχές πρέπει να διαθέτουν τα απαραίτητα μέσα για να αποτρέψουν λεηλασίες και να προστατεύσουν κατοίκους, καταστήματα και δημόσιες υποδομές.

Η περιοχή Paris Centre περιλαμβάνει το ιστορικό κέντρο της γαλλικής πρωτεύουσας και τα τέσσερα πρώτα δημοτικά διαμερίσματα. Πρόκειται για μια περιοχή με έντονη εμπορική και τουριστική δραστηριότητα, όπου ενδεχόμενες νέες ταραχές θα μπορούσαν να προκαλέσουν πρόσθετες ζημιές.

Το αίτημα του Βέιλ αναδεικνύει την πίεση που δέχονται οι τοπικές αρχές, οι οποίες καλούνται να διαχειριστούν μια κατάσταση που ξεκίνησε με διαδηλώσεις κατά του κόστους ζωής και εξελίχθηκε σε εκτεταμένα επεισόδια.

Ωστόσο, η αναφορά στην πιθανή εμπλοκή του στρατού δεν σημαίνει ότι έχει αποφασιστεί η ανάπτυξή του για την καταστολή των διαδηλώσεων. Η τελική διαχείριση της κρίσης ανήκει στην κυβέρνηση, η οποία καλείται να συνδυάσει την αποκατάσταση της τάξης με την προστασία του δικαιώματος στη δημόσια διαμαρτυρία.

 

Το μέγεθος των καταστροφών αποτυπώνεται και στις ζημιές που υπέστησαν εταιρείες ενοικίασης ηλεκτρικών ποδηλάτων και πατινιών

 

 Στο Παρίσι, εικόνες με ποδήλατα να τυλίγονται στις φλόγες επαναλήφθηκαν κατά τη διάρκεια των επεισοδίων, ενώ σε άλλες περιπτώσεις οχήματα χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή οδοφραγμάτων.

Η εταιρεία Dott ανακοίνωσε ότι περίπου 300 ηλεκτρικά ποδήλατά της καταστράφηκαν στο Παρίσι και άλλα 120 υπέστησαν σοβαρές ζημιές κατά τις διαδηλώσεις του Σαββάτου. Η εταιρεία διαθέτει περίπου 6.000 ποδήλατα στη γαλλική πρωτεύουσα.

Σύμφωνα με την ίδια εταιρεία, περίπου 800 οχήματα, μεταξύ των οποίων ποδήλατα και πατίνια, καταστράφηκαν στο Μπορντό, ενώ στη Λιόν υπέστησαν ζημιές περίπου 30 έως 40 ηλεκτρικά πατίνια. Το συνολικό κόστος των ζημιών εκτιμάται σε περίπου 400.000 ευρώ.

Αντίστοιχες απώλειες κατέγραψε και η Lime, η οποία ανέφερε ότι καταστράφηκε ή υπέστη ζημιές περίπου το 6% του στόλου της στο Παρίσι. Από την πλευρά της, η Velib, που διαθέτει περίπου 18.000 ηλεκτρικά ποδήλατα στην πρωτεύουσα, ανέφερε μέσω δημοσιεύματος της Le Parisien ότι περίπου το 5% του στόλου της καταστράφηκε ή υπέστη ζημιές.

Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι οι εταιρείες ενοικίασης αποτέλεσαν οργανωμένο στόχο των διαδηλωτών. Ωστόσο, η ευρεία διαθεσιμότητα των ποδηλάτων στους δρόμους και στα σημεία στάθμευσης διευκόλυνε τη χρήση τους ως υλικών για οδοφράγματα ή ως αντικειμένων που πυρπολήθηκαν.

Οι πυρκαγιές σε ηλεκτρικά οχήματα προκαλούν πρόσθετη ανησυχία, καθώς οι μπαταρίες ιόντων λιθίου μπορούν να αναπτύξουν υψηλές θερμοκρασίες και να παράγουν πυκνό, επικίνδυνο καπνό.

 

Πέρα από τις καταστροφές και τα μέτρα ασφαλείας, η κρίση έχει ανοίξει μια δύσκολη συζήτηση στη Γαλλία για την αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών πληροφοριών και την ικανότητά τους να προβλέπουν μαζικές κινητοποιήσεις που οργανώνονται σε μεγάλο βαθμό μέσω των κοινωνικών δικτύων.

Πριν από τις διαδηλώσεις του Σαββάτου, οι εκτιμήσεις των υπηρεσιών ασφαλείας ήταν αισθητά χαμηλότερες από την τελική συμμετοχή. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται στο σχετικό ρεπορτάζ, οι αρχές ανέμεναν περίπου 150.000 διαδηλωτές στην υπόλοιπη χώρα και 80.000 στο Παρίσι. Οι επίσημες εκτιμήσεις για τη συμμετοχή έφτασαν τελικά τις 550.000 σε πανεθνικό επίπεδο, εκ των οποίων περίπου 110.000 στην πρωτεύουσα.

 

Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν αφορούσε μόνο τον αριθμό των συμμετεχόντων. Σε πόλεις όπως το Παρίσι, η Λιόν, η Μασσαλία και η Λιμόζ, οι διαδηλώσεις συνοδεύτηκαν από βανδαλισμούς, λεηλασίες και συγκρούσεις, με τις δυνάμεις ασφαλείας να δυσκολεύονται να ελέγξουν την κατάσταση.

Η πολιτική ηγεσία αναγνώρισε ότι υπήρξαν αστοχίες στην αξιολόγηση των πληροφοριών. Ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί περιέγραψε την κατάσταση ως χάος, ενώ ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζεράλντ Νταρμανέν αναφέρθηκε σε αδυναμίες στην πρόβλεψη της δυναμικής των κινητοποιήσεων.

Ο Νταρμανέν υποστήριξε ότι οι γαλλικές υπηρεσίες πληροφοριών διαθέτουν ισχυρές δυνατότητες στην αντιμετώπιση της ισλαμιστικής τρομοκρατίας, του οργανωμένου εγκλήματος και των ξένων παρεμβάσεων, αλλά δυσκολεύονται να αξιολογήσουν με την ίδια αποτελεσματικότητα τη δράση της ακροαριστεράς.

 

Αναλυτές και στελέχη των υπηρεσιών ασφαλείας συνδέουν μέρος της δυσκολίας πρόβλεψης με τις αλλαγές στον τρόπο οργάνωσης των κινητοποιήσεων

 

 Σε αντίθεση με τις παραδοσιακές διαδηλώσεις, οι οποίες συχνά έχουν σαφή ηγεσία και οργανωτική δομή, τα νεότερα κινήματα μπορούν να αναπτυχθούν γρήγορα μέσω ψηφιακών πλατφορμών, χωρίς κεντρικό συντονισμό.

Παρόμοιες δυσκολίες είχαν καταγραφεί κατά το κίνημα των «Κίτρινων Γιλέκων» το φθινόπωρο του 2018, όταν η έκταση των κινητοποιήσεων αιφνιδίασε την κυβέρνηση. Αντίστοιχα, οι αστικές ταραχές του Ιουνίου του 2023, μετά τον θάνατο του 17χρονου Ναέλ από πυρά αστυνομικού στη Ναντέρ, είχαν εξαπλωθεί σε πολλές περιοχές της χώρας.

Ένας ανώτερος αξιωματικός της αστυνομίας, μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο, απέδωσε μέρος του προβλήματος στην απώλεια της λεγόμενης «κουλτούρας της πληροφορίας», κάνοντας αναφορά στην αναδιοργάνωση των υπηρεσιών και στη διάλυση της υπηρεσίας Γενικών Πληροφοριών το 2008.

Όπως υποστήριξε, η συλλογή πληροφοριών από ανθρώπινες πηγές έχει περιοριστεί, ενώ οι υπηρεσίες αντιμετωπίζουν ελλείψεις προσωπικού και δυσκολίες στην αξιολόγηση του τεράστιου όγκου αναρτήσεων στα κοινωνικά δίκτυα. Η απλή παρακολούθηση των ψηφιακών πλατφορμών δεν αρκεί, καθώς οι πληροφορίες πρέπει να επαληθεύονται ώστε να προκύπτει μια αξιόπιστη εικόνα για το τι πρόκειται να συμβεί.

Σύμφωνα με πηγή από τις υπηρεσίες ασφαλείας, επιπλέον δυσκολία αποτέλεσαν οι ψευδείς ειδήσεις και τα φυλλάδια που φέρεται να είχαν παραχθεί με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Η επαλήθευση τέτοιου υλικού απαιτεί χρόνο και πόρους, περιορίζοντας τη δυνατότητα των υπηρεσιών να αναλύουν έγκαιρα τις εξελίξεις.

Σημαντικό ρόλο φέρεται να διαδραμάτισαν και πλατφόρμες όπως το TikTok και το Telegram, οι οποίες λειτούργησαν ως επιταχυντές της κινητοποίησης, διευκολύνοντας τη διάδοση καλεσμάτων και πληροφοριών πριν και κατά τη διάρκεια των διαδηλώσεων.

 

Οι υπηρεσίες ασφαλείας φέρεται να δυσκολεύτηκαν επίσης να εκτιμήσουν την απήχηση του κινήματος στους μαθητές και στους νέους των λαϊκών συνοικιών

 

Η συμμετοχή τους, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που μεταφέρθηκαν στο Γαλλικό Πρακτορείο, ενίσχυσε τη δυναμική των κινητοποιήσεων και συνέβαλε στην απρόβλεπτη εξέλιξή τους.

Η πιθανή σύγκλιση διαφορετικών ομάδων, από τμήματα της ριζοσπαστικής αριστεράς έως νέους από εργατικές συνοικίες, δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες για τις αρχές, καθώς δεν υπάρχει απαραίτητα ενιαίος φορέας που να ελέγχει ή να εκπροσωπεί το σύνολο των διαδηλωτών.

Το επόμενο διάστημα θεωρείται κρίσιμο για τη γαλλική κυβέρνηση. Οι απαγορεύσεις κυκλοφορίας και διαδηλώσεων, τα μέτρα για τους ανηλίκους και οι εκκλήσεις για ενίσχυση των δυνάμεων ασφαλείας δείχνουν ότι οι αρχές επιχειρούν να περιορίσουν τον κίνδυνο νέων επεισοδίων.

Το βασικό ερώτημα είναι αν τα μέτρα θα καταφέρουν να αποτρέψουν μια νέα έκρηξη βίας ή αν οι κινητοποιήσεις θα συνεχιστούν, διευρύνοντας την πολιτική πίεση προς την κυβέρνηση και αναζωπυρώνοντας τη συζήτηση για την ασφάλεια, το κόστος ζωής και την κατάσταση των δημόσιων υπηρεσιών στη Γαλλία.