Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε στην New York Times ότι, εάν το Ιράν δεν καταλήξει σε οριστική πυρηνική συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Ουάσινγκτον θα επαναλάβει τις στρατιωτικές επιθέσεις εναντίον της Τεχεράνης.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, σε μια τέτοια περίπτωση οι ΗΠΑ θα μπορούσαν είτε να προχωρήσουν σε νέα στρατιωτική δράση είτε να αναλάβουν ρόλο «εγγυητή της Μέσης Ανατολής», λαμβάνοντας, όπως είπε, το 20% των εσόδων της περιοχής.
Παράλληλα ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η συμφωνία που έχει επιτευχθεί με το Ιράν θα διασφαλίζει τελικά πως τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν «μόνιμα ελεύθερο από διόδια», ενώ ισχυρίστηκε ότι, παρά τις αντιρρήσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, η πολιτική του έχει αποτρέψει «την πυρηνική εξόντωση του Ισραήλ».
Συμφωνία για τον τερματισμό της πολυμηνιαίας σύγκρουσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν ανακοίνωσε ο πρωθυπουργός του Πακιστάν, Σεμπάζ Σαρίφ, υποστηρίζοντας ότι οι δύο χώρες κατέληξαν σε κοινό πλαίσιο που προβλέπει άμεση παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με όσα γνωστοποίησε, η συμφωνία αφορά όλα τα ενεργά μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, ενώ η επίσημη υπογραφή της έχει προγραμματιστεί να πραγματοποιηθεί στην Ελβετία στις 19 Ιουνίου. Παράλληλα, ο Πακιστανός πρωθυπουργός ευχαρίστησε δημόσια το Κατάρ, τη Σαουδική Αραβία και την Τουρκία για τον ρόλο που διαδραμάτισαν στις διαβουλεύσεις που προηγήθηκαν.
Παρά τις ανακοινώσεις, μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση από τις κυβερνήσεις των ΗΠΑ και του Ιράν για την οριστική ολοκλήρωση της συμφωνίας.
Το σήμα του Τραμπ στο Truth Social: «Αφήστε το πετρέλαιο να ρεύσει»
Παρά το γεγονός ότι αρχικά δεν υπήρχε επίσημη τοποθέτηση από την Ουάσιγκτον ή την Τεχεράνη, λίγο αργότερα ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, φέρεται να επιβεβαίωσε πλήρως την εξέλιξη με ένα άκρως χαρακτηριστικό μήνυμα στην πλατφόρμα Truth Social, δίνοντας το σύνθημα για την παγκόσμια οικονομία:
«Πλοία όλου του κόσμου, βάλτε μπροστά τις μηχανές σας. Αφήστε το πετρέλαιο να ρεύσει», έγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος.
Με την παρέμβασή του αυτή, ο Τραμπ ξεκαθάρισε ότι τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν εκ νέου για τη διεθνή ναυσιπλοΐα, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες θα προχωρήσουν στην άρση του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών.
Παράλληλα, σε συνέντευξή του στη Wall Street Journal, ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε πως η συμφωνία πρόκειται να υπογραφεί και ηλεκτρονικά, είτε από τον ίδιο είτε από τον αντιπρόεδρο, Τζέι Ντι Βανς.
Τι προβλέπει η επόμενη μέρα: Πυρηνικά, κυρώσεις και επιθεωρήσεις
Αναφερόμενος στους όρους της συμφωνίας, ο Ντόναλντ Τραμπ υπογράμμισε ότι το Ιράν αναλαμβάνει τη ρητή δέσμευση να μην αποκτήσει πυρηνικά όπλα, ενώ θα ενεργοποιηθεί και ένας ειδικός μηχανισμός επιθεωρήσεων.
Ο Αμερικανός πρόεδρος φέρεται επίσης να άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικής χαλάρωσης ορισμένων κυρώσεων προς το Ιράν, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι δεν εξετάζεται οικονομική ενίσχυση της χώρας.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έχουν γίνει γνωστές, το επόμενο διάστημα αναμένεται να πραγματοποιηθούν τεχνικές επαφές και διαβουλεύσεις με τη συμμετοχή των μεσολαβητών, προκειμένου να οριστικοποιηθούν οι λεπτομέρειες πριν από την τελετή υπογραφής.
Αναφερόμενος στις εξελίξεις, ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι η συγκεκριμένη διαπραγματευτική διαδικασία ήταν η πιο εποικοδομητική από όσες έχουν προηγηθεί με την Τεχεράνη, ενώ σημείωσε πως ζητήματα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα εξεταστούν σε μεταγενέστερο στάδιο.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς μια ενδεχόμενη συμφωνία θα μπορούσε να επηρεάσει καθοριστικά τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή και να ανοίξει τον δρόμο για αποκλιμάκωση της έντασης που επικρατεί τους τελευταίους μήνες.
Σύμφωνα με ιρανικές πηγές, το προσχέδιο περιλαμβάνει τις ακόλουθες διατάξεις:
- Μόνιμος και άμεσος τερματισμός του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου.
- Δέσμευση των ΗΠΑ για μη παρέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις του Ιράν και σεβασμό της κυριαρχίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας του Ιράν.
- Πλήρης άρση του ναυτικού αποκλεισμού εντός 30 ημερών.
- Δέσμευση των ΗΠΑ να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από το Ιράν.
- Επαναδιάνοιξη των Στενών του Ορμούζ εντός 30 ημερών, βάσει των ιρανικών ρυθμίσεων.
- Αναστολή των κυρώσεων στις πωλήσεις και τα παράγωγα προϊόντων πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων, και πλήρης πρόσβαση του Ιράν στους χρηματοοικονομικούς του πόρους.
- Σχέδια ανοικοδόμησης που θα παρουσιαστούν από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους, συνολικού ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
- Περίοδος διαπραγματεύσεων 60 ημερών για την επίτευξη τελικής συμφωνίας στο πυρηνικό ζήτημα και την πλήρη άρση των πρωτογενών και δευτερογενών κυρώσεων των ΗΠΑ, των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και των ψηφισμάτων του Διοικητικού Συμβουλίου του ΔΟΑΕ.
- Επαναβεβαίωση της δέσμευσης του Ιράν στη Συνθήκη Μη Διάθεσης Πυρηνικών Όπλων (NPT) να μην παράγει πυρηνικά όπλα.
- Κατά τη διάρκεια της διαπραγματευτικής περιόδου, οι ΗΠΑ δεσμεύονται να μην προσθέσουν δυνάμεις στην περιοχή και να μην επιβάλουν νέες κυρώσεις.
- Αποδέσμευση 24 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τα δεσμευμένα κεφάλαια του Ιράν κατά τη διάρκεια της τελικής περιόδου διαπραγματεύσεων των 60 ημερών, με το ήμισυ αυτού του ποσού να διατίθεται στο Ιράν πριν από την έναρξη των διαπραγματεύσεων.
- Δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης για την εφαρμογή της συμφωνίας.
- Η τελική συμφωνία θα επικυρωθεί με ψήφισμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
- Οι τελικές διαπραγματεύσεις δεν θα ξεκινήσουν μέχρι να αποδεσμευτούν τα μισά από τα δεσμευμένα κεφάλαια του Ιράν, να ανασταλούν οι κυρώσεις για το πετρέλαιο και να αρθεί ο ναυτικός αποκλεισμός. Η τελική συμφωνία θα αφορά μόνο την τύχη των εμπλουτισμένων υλικών και του εμπλουτισμού, την άρση των κυρώσεων και το πρόγραμμα οικονομικής ανασυγκρότησης του Ιράν. Οι συνομιλίες για το πυραυλικό πρόγραμμα του Ιράν και την υποστήριξή του προς τις ομάδες Αντίστασης έχουν αφαιρεθεί οριστικά από την ημερήσια διάταξη.
