
Υπερψηφίστηκε από την Ολομέλεια της Βουλής, το νομοσχέδιο του υπουργού Επικρατείας, Άκη Σκέρτσου που προβλέπει από 1/12027 «Απαγόρευση χρήσης επιγραμμικών υπηρεσιών κοινωνικής δικτύωσης από ανήλικους».
Υπέρ της αρχής του τάχθηκε μόνο η ΝΔ, ενώ από τα κόμματα της Αντιπολίτευσης, το ΠΑΣΟΚ δήλωσε “παρών” και ΣΥΡΙΖΑ, ΕΛ.ΛΥ., ΚΚΕ μαζί με ΝΙΚΗ, και Πλεύση Ελευθερίας το καταψήφισαν.
Με την εφαρμογή της ρύθμισης, το κατώτατο όριο ηλικίας για την πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ορίζεται στα 15 έτη.
Ειδικότερα:
- Όριο ηλικίας τα 15 έτη: Οι ανήλικοι κάτω από το συγκεκριμένο όριο δεν θα μπορούν να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης που εμπίπτουν στη ρύθμιση.
- Έλεγχος ηλικίας από τις πλατφόρμες: Οι πάροχοι θα πρέπει να εφαρμόζουν κατάλληλους μηχανισμούς, ώστε να ελέγχεται αν οι χρήστες πληρούν το ηλικιακό όριο.
- Προστασία προσωπικών δεδομένων: Οι μέθοδοι επαλήθευσης θα πρέπει να περιορίζουν τη συλλογή δεδομένων και να διασφαλίζουν την ιδιωτικότητα των χρηστών.
- Χωρίς υποχρεωτική χρήση συγκεκριμένης εφαρμογής: Το Kids Wallet και το Gov.gr Wallet αναφέρονται ως ενδεδειγμένες επιλογές, χωρίς να αποκλείονται άλλες ισοδύναμες λύσεις που πληρούν τις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού πλαισίου.
Για την εφαρμογή του ορίου προβλέπεται, σύμφωνα με τις σχετικές πληροφορίες, ειδικός κανόνας υπολογισμού της ηλικίας με βάση το ημερολογιακό έτος γέννησης.
Η ακριβής εφαρμογή του κανόνα θα πρέπει να εξετάζεται με βάση το τελικό νομοθετικό κείμενο.
Η εφαρμογή του μέτρου προϋποθέτει ότι οι ίδιες οι πλατφόρμες θα διαθέτουν μηχανισμούς για τον έλεγχο της ηλικίας των χρηστών τους
Οι πάροχοι θα πρέπει να χρησιμοποιούν λύσεις που είναι αποτελεσματικές και αξιόπιστες, αλλά ταυτόχρονα αναλογικές ως προς τα δεδομένα που απαιτούνται για την επαλήθευση.
Στόχος είναι να μπορεί να επιβεβαιώνεται αν ένας χρήστης είναι άνω ή κάτω του προβλεπόμενου ηλικιακού ορίου, χωρίς να είναι απαραίτητη η αποκάλυψη περισσότερων προσωπικών στοιχείων.
Η συγκεκριμένη υποχρέωση αφορά τις πλατφόρμες και όχι αποκλειστικά τους γονείς. Η ευθύνη συμμόρφωσης των παρόχων δεν υποκαθίσταται από την εποπτεία που ασκεί η οικογένεια.
Ωστόσο, οι πρακτικές λεπτομέρειες για το πώς θα πραγματοποιείται ο έλεγχος σε κάθε υπηρεσία, καθώς και για το πώς θα αντιμετωπίζονται περιπτώσεις λανθασμένης εκτίμησης ηλικίας, εξαρτώνται από τις εφαρμοστέες διατάξεις και τις τεχνικές λύσεις που θα υιοθετηθούν.
Η ελληνική ρύθμιση δεν επιβάλλει αποκλειστικά τη χρήση του Kids Wallet ή του Gov.gr Wallet για την επαλήθευση της ηλικίας
Οι δύο εφαρμογές παρουσιάζονται ως ενδεδειγμένα παραδείγματα, καθώς μπορούν να αξιοποιηθούν για την επιβεβαίωση ηλικιακών χαρακτηριστικών με τρόπο που αποσκοπεί στον περιορισμό της διαβίβασης προσωπικών δεδομένων.
Σύμφωνα με την προσέγγιση που έχει παρουσιάσει η κυβέρνηση, η επαλήθευση μπορεί να περιορίζεται στην επιβεβαίωση ότι ο χρήστης βρίσκεται πάνω ή κάτω από το ηλικιακό όριο, χωρίς να κοινοποιείται κατ’ ανάγκη η ακριβής ημερομηνία γέννησής του.
Παράλληλα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν και άλλες ισοδύναμες τεχνολογικές λύσεις, υπό την προϋπόθεση ότι συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της εθνικής νομοθεσίας και του ενωσιακού δικαίου.
Το κρίσιμο στοιχείο, επομένως, δεν είναι η υποχρεωτική χρήση μιας συγκεκριμένης εφαρμογής, αλλά η αξιόπιστη επαλήθευση της ηλικίας με σεβασμό στην ιδιωτικότητα.
Η ευθύνη εφαρμογής των ηλικιακών περιορισμών βαρύνει πρωτίστως τους παρόχους των υπηρεσιών που καλύπτονται από τη νομοθεσία
Οι πλατφόρμες θα πρέπει να διαθέτουν κατάλληλους μηχανισμούς επαλήθευσης και να συμμορφώνονται με τις υποχρεώσεις που προβλέπονται για τις υπηρεσίες τους.
Στο ευρωπαϊκό σχέδιο περιλαμβάνονται επιπλέον υποχρεώσεις για τις πολύ μεγάλες πλατφόρμες, μεταξύ των οποίων προβλέψεις για σχέδια συμμόρφωσης και ανεξάρτητους ελέγχους.
Οι γονείς εξακολουθούν να έχουν σημαντικό ρόλο στην εποπτεία της χρήσης του διαδικτύου από τα παιδιά τους.
Ωστόσο, η γονική επίβλεψη λειτουργεί συμπληρωματικά και δεν αντικαθιστά τις υποχρεώσεις των παρόχων.
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δ. Παπαστεργίου, υπεραμύνθηκε των νέων ρυθμίσεων κάνοντας λόγο για αναγκαία, αποτελεσματική, αναλογική και συμβατή με το κοινοτικό δίκαιο λύση».
«Θα ήταν πολύ εύκολο να μην κάνουμε απολύτως τίποτα σήμερα και να περιμένουμε τον τέλειο ευρωπαϊκό νόμο. Η δυσκολία όμως είναι εδώ. Παιδιά κάθε μέρα βυθίζονται …στο διαδίκτυο και νομίζω ότι πρέπει μια υπεύθυνη κυβέρνηση, να κάνει κάτι το οποίο οφείλει. Το κάναμε και με την πώληση αλκοόλ και καπνικών προϊόντων και πέτυχε να περιορίσει στους ήδη πρώτους μήνες την πώληση τους», τόνισε χαρακτηριστικά ο κ. Παπαστεργίου και συμπλήρωσε:
«Ας στείλουμε το μήνυμα ότι το πρόβλημα, της ανεξέλεγκτης χρήσης του διαδικτύου που οδηγεί τα παιδιά σε εθισμό σε βάρος της ψυχικής τους υγείας δεν μπορεί να συνεχιστεί».
Όπως είπε ο κ. Παπαστεργίου , «από 1/1/2027 οι πλατφόρμες θα πρέπει να δούνε αν τελικά οι λογαριασμοί τους οποίους έχουνε και οι υπηρεσίες που παρέχουνε απευθύνονται σε ενήλικες ή όχι».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης στην εφαρμογή « Kids Wallet», επισημαίνοντας ότι « δεν προέκυψε μόνο από ευρωπαϊκή πρωτοβουλία αλλά ήταν η απάντηση στο ερώτημα των πλατφορμών».
«Το KIDS WALLET δεν είναι μια ελληνική πατέντα, ακολουθεί έναν κώδικα και τεχνικές προδιαγραφές που η Ευρώπη όρισε πέρσι το καλοκαίρι. Και επαναλαμβάνω, ότι δεν δίνει κανένα απολύτως προσωπικό δεδομένο των παιδιών ή των χρηστών παρά μόνο το αν είναι πάνω ή κάτω από 15 ετών, ούτε καν την ημερομηνία γέννησης», υπογράμμισε.
«Χρωστάμε στα παιδιά μας την παιδική τους ηλικία. Αυτό σήμερα κάνουμε. Οφείλουμε να τα προστατεύσουμε. Με τα ζητήματα που υπάρχουν, το νομοσχέδιο για τα social media φέρνει στην κοινωνία κάτι που περιμένει », κατέληξε ο κ. Παπαστεργίου.
«Έχουμε την πολυτέλεια να χάσουμε χρόνια για να προστατεύσουμε το αυτονόητο αγαθό της προστασίας της ψυχικής υγείας, της ασφάλειας, της υγειούς ψυχοκοινωνικής ανάπτυξης των παιδιών μας όταν βλέπουμε ότι έχουμε μπροστά μας μια καλπάζουσα τεχνονολογική εξέλιξη η οποία κυριολεκτικά μέσα σε λίγα χρόνια, από τότε που υπάρχουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, έχουν αλλάξει δραστικά, δραματικά τον τρόπο με τον οποίο σκέφτονται, λειτουργούν συμπεριφέρονται, κοινωνικοποιούνται τα παιδιά μας; Έχουμε ήδη χάσει πολύ και πολύτιμο χρόνο. Αυτή είναι η απάντηση της κυβέρνησης».
Με την αποστροφή αυτή, ο υπουργός Επικρατείας, Άκης Σκέρτσος, έκλεισε την μαραθώνια συζήτηση στην Ολομέλεια της Βουλής -που διήρκησε πάνω από 16 ώρες- του νομοσχεδίου του που προβλέπει, από 1/1/2027 “Απαγόρευση πρόσβασης στο διαδίκτυο σε παιδιά κάτω των 15 ετών”.
Παράλληλα, ο υπουργός Επικρατείας, κατηγόρησε την Αντιπολίτευση ότι, «επιχειρεί καθυστερημένα να εμφανιστεί ότι ασχολείται με το μείζον αυτό κοινωνικό πρόβλημα που αφορά την προστασία της ψυχικής υγείας των εφήβων ενώ αναγκάστηκε από την κυβέρνηση να πάρει θέση στη βουλή, μετά από δύο χρόνια αφωνίας και αδράνειας».
Της καταλόγισε ακόμα «δυσκολία να διατυπώσει ρεαλιστικά επιχειρήματα ώστε να υπάρξει τουλάχιστον ένας διάλογος που να οδηγήσει σε μία συναίνεση».
«Πραγματικά, όταν ξεκίνησε η συζήτηση, ήλπιζα ότι θα βρεθούν συναινέσεις διότι αυτό που πάμε να κάνουμε, δεν το κάνουμε μόνοι μας. Είναι αυτό που έχει εισηγηθεί η ευρωπαϊκή επιτροπή κατόπιν πιέσεων της Ελλάδος, του Έλληνα πρωθυπουργού και άλλων κρατών», σημείωσε.
Απευθυνόμενος ειδικά στο ΠΑΣΟΚ, ο κ. Σκέρτσος ανέφερε ότι «η Ευρωπαϊκή επιτροπή την οποία επικαλείται – και θέλει να εφαρμοστεί και εδώ στην Ελλάδα η πρόταση της – εισηγείται έναν οριζόντιο περιορισμό στα 13 έτη και έναν διαβαθμισμένο στα 13-15 έτη».
“Έρχεστε απλά να κάνετε μία αντιπολιτευτική προσέγγιση προκειμένου να διαφοροποιειθείτε για να μην ταυτιστείτε απόλυτα με αυτό το οποίο έχουμε εισηγηθεί. Ξεκαθαρίζουμε.
Εμείς εισηγούμαστε να νομοθετήσουμε έναν περιορισμό που αυτή τη στιγμή είναι συμβατός με το κοινοτικό πλαίσιο. Όταν το κοινοτικό πλαίσιο αλλάξει θα συμμορφωθούμε σε αυτό. Μέχρι τότε όμως δεν έχουμε άλλο χρόνο για χάσιμο”, υπογράμμισε.
Ο κ. Σκέρτσος, μίλησε ακόμα για απόψεις που ακούστηκαν «που θυμίζουν απόψεις από κόμματα διαμαρτυρίας και όχι από κόμματα ευθύνης τα οποία θα έπρεπε να τοποθετηθούν με έναν τρόπο που θα δώσει λύση στο πρόβλημα». «Διότι η ευθύνη των κομμάτων είναι να εισηγούνται λύσεις, δεν είναι να περιγράφουν τα προβλήματα. Στην περιγραφή του προβλήματος όλοι συμφωνήσαμε αλλά λύση δεν άκουσα», συμπλήρωσε και κατέληξε:
«Νομίζω ότι το μήνυμα που βγαίνει, από την κυβέρνηση τουλάχιστον, είναι ότι πρέπει να κάνουμε πιο σοβαρά τη δουλειά μας, ως γονείς πρώτα από όλα. Δεν αρκεί μόνο η παρέμβαση του κράτους. Χρειάζεται οπωσδήποτε να εμπλακούμε περισσότερο, πιο ενεργά και οι γονείς», σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ.