Σήμερα η Εκκλησία μέσα στην αναστάσιμη χαρά τιμά τη μνήμη του Αγίου Γρηγορίου, Αρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως του Θεολόγου (ή Ναζιανζηνού) «τὸν δεύτερον Ἐπιστήθιον, τὸν τοῦ Λόγου αὐτόπτην».
Ο Γρηγόριος γεννήθηκε στη Ναζιανζό της Καππαδοκίας το έτος 330 μ.Χ. Από τον πατέρα του επίσκοπο Ναζιανζού, επίσης Γρηγόριο, διδάχτηκε τα πρώτα γράμματα και από τη μητέρα του Νόννα έλαβε θεοπρεπή ανατροφή.
Όταν σπούδαζε συνδέθηκε φιλικά με το Μ. Βασίλειο και μαζί του συνασκήτεψε στο Ασκητήριο που οι ίδιοι δημιούργησαν πλησίον του Ίρη ποταμού στον Πόντο. Οι μεγάλες ανάγκες της Εκκλησίας και τα προβλήματα που δημιουργούσαν οι αιρέσεις, επέβαλαν την επιστροφή του στην Καππαδοκία, όπου χειροτονήθηκε διάκονος και πρεσβύτερος. Αναδείχθηκε, παρά τη θέλησή του, επίσκοπος Σασίμων.
Ο ενάρετος βίος, η ρητορική του δεινότητα, τα καταπληκτικά ποιήματα και τα δογματικά συγγράμματά του και μαζί οι αγώνες του κατά των Αρειανών συνέτειναν να αναδειχθεί σε αρχιεπίσκοπο Κωνσταντινουπόλεως και να διακριθεί ως πρόεδρος, της Β΄ Οικουμενικής Συνόδου, που καταδίκασε τους πνευματομάχους.
Παραιτήθηκε από το θρόνο της Κωνσταντινούπολης και την προεδρία της Συνόδου, όταν διαπίστωσε ότι κάποιοι συνεπίσκοποί του τον αμφισβητούσαν, γινόμενος με τον τρόπο αυτόν υπόδειγμα ταπεινοφροσύνης και αληθινής αγάπης προς την Εκκλησία. Μετά το θάνατό του το 390 μ.Χ., η Εκκλησία, εκτιμώντας το ήθος, το έργο και τους αγώνες του για την Ορθοδοξία, τον ονόμασε Θεολόγο.
