Σημαντική εξέλιξη φαίνεται να καταγράφεται στη Μέση Ανατολή, καθώς Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν φέρονται να κατέληξαν σε συμφωνία πάνω σε μνημόνιο κατανόησης για την παράταση της εκεχειρίας κατά 60 ημέρες και την έναρξη συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Σύμφωνα με το Axios, οι δύο πλευρές έχουν συμφωνήσει σε βασικούς όρους του πλαισίου, ωστόσο ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει ακόμη δώσει την τελική έγκρισή του
Πληροφορίες του i24news αναφέρουν ότι η συμφωνία έχει εγκριθεί σε επίπεδο διαπραγματευτών, όμως εκκρεμεί η οριστική έγκριση από την πολιτική ηγεσία των δύο χωρών.
Στην περίπτωση του Ιράν, ο ανώτατος ηγέτης Μοτζτάμπα Χαμενεΐ φέρεται να μην έχει ανάψει ακόμη το «πράσινο φως», γεγονός που επηρέασε και τη στάση του Αμερικανού προέδρου.
«Ο πρόεδρος μετέφερε στους μεσολαβητές ότι θέλει λίγες ημέρες για να το εξετάσει πριν λάβει τελική απόφαση», δήλωσε ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος, σύμφωνα με τον δημοσιογράφο Μπαράκ Ραβίντ του Axios.
Το προσχέδιο της συμφωνίας περιλαμβάνει σειρά δεσμεύσεων που αφορούν τόσο την ασφάλεια στον Περσικό Κόλπο όσο και το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Βασικός όρος του μνημονίου είναι η αποκατάσταση της ομαλής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, χωρίς διόδια, περιορισμούς ή παρενοχλήσεις προς τα εμπορικά πλοία
Παράλληλα, το Ιράν θα υποχρεωθεί να απομακρύνει όλες τις νάρκες από την περιοχή μέσα σε διάστημα 30 ημερών.
Οι ΗΠΑ αναμένεται να προχωρήσουν σταδιακά σε άρση του ναυτικού αποκλεισμού, ανάλογα με την αποκατάσταση της εμπορικής ναυτιλίας και την τήρηση των όρων ασφαλείας από την ιρανική πλευρά.
Το μνημόνιο προβλέπει επίσης ότι το Ιράν θα δεσμευτεί να μην επιδιώξει την απόκτηση πυρηνικού όπλου.
Κατά τη διάρκεια της 60ήμερης περιόδου θα ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για δύο κρίσιμα ζητήματα:
- τη διαχείριση του ήδη εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν
- το μέλλον του προγράμματος εμπλουτισμού ουρανίου
Στο πλαίσιο των συνομιλιών, οι ΗΠΑ θα εξετάσουν την άρση κυρώσεων αλλά και την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων. Το μνημόνιο περιλαμβάνει ακόμη μηχανισμό για την αποστολή εμπορευμάτων και ανθρωπιστικής βοήθειας προς το Ιράν.
Οι πληροφορίες για πιθανή συμφωνία καταγράφονται ενώ η ένταση μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης παραμένει εξαιρετικά υψηλή
Το Ιράν φέρεται να απάντησε στα αμερικανικά πλήγματα κοντά στο αεροδρόμιο του Μπαντάρ Αμπάς με επίθεση εναντίον αμερικανικής αεροπορικής βάσης, πιθανότατα στο Κουβέιτ.
Από την πλευρά τους, οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι πραγματοποίησαν «αμυντικά πλήγματα», υποστηρίζοντας ότι οι ιρανικές εγκαταστάσεις αποτελούσαν απειλή για αμερικανικά στρατεύματα αλλά και για την εμπορική ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.
Το Axios χαρακτηρίζει την πιθανή υπογραφή του μνημονίου ως τη σημαντικότερη διπλωματική πρόοδο από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή.
Παρόλα αυτά, Αμερικανοί αξιωματούχοι ξεκαθαρίζουν ότι μια οριστική και πλήρης συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν θα απαιτήσει μακρές και δύσκολες διαπραγματεύσεις.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, οι βασικοί όροι είχαν συμφωνηθεί ήδη από την Τρίτη 26 Μαΐου, όμως τόσο η αμερικανική όσο και η ιρανική πλευρά έπρεπε να εξασφαλίσουν την τελική πολιτική έγκριση.
Οι Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι οι Ιρανοί ενημέρωσαν αργότερα πως είχαν λάβει την απαραίτητη έγκριση και ήταν έτοιμοι να υπογράψουν, χωρίς ωστόσο αυτό να έχει επιβεβαιωθεί επισήμως από την Τεχεράνη.
Την ίδια στιγμή, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές παρουσίασαν στον Ντόναλντ Τραμπ όλες τις λεπτομέρειες της συμφωνίας, με τον πρόεδρο να ζητά λίγες ακόμη ημέρες πριν δώσει την τελική απάντησή του.
