Έστειλες 20 ευρώ μέσω IRIS σε έναν φίλο για το φαγητό; Έβαλε ο παππούς 50 ευρώ στο εγγόνι του για χαρτζιλίκι; Έστειλε ένας γονιός χρήματα στο παιδί του 200 ευρώ που σπουδάζει για τα καθημερινά του έξοδα;
Οι καθημερινές αυτές μεταφορές χρημάτων δεν σημαίνουν ότι δημιουργείται αυτομάτως φορολογικό ζήτημα. Η βασική αρχή που ξεκαθαρίζεται από τη φορολογική διοίκηση είναι ότι τα μικροποσά που διακινούνται μέσω IRIS ή τραπεζικών λογαριασμών δεν αποτελούν από μόνα τους αντικείμενο ιδιαίτερου φορολογικού ενδιαφέροντος.
Το σημαντικότερο είναι ότι δεν υπάρχει συγκεκριμένο όριο σε ευρώ που να διαχωρίζει το «αθώο» μικροποσό από μια συναλλαγή που μπορεί να ελεγχθεί. Δεν ισχύει, για παράδειγμα, ότι μέχρι τα 50 ή τα 100 ευρώ μια μεταφορά είναι αυτομάτως ασφαλής και από εκεί και πάνω φορολογείται.
Αυτό που έχει σημασία για την φορολογική αρχή είναι γιατί μεταφέρονται τα χρήματα, πόσο συχνά γίνεται η μεταφορά και τι συνολική εικόνα δημιουργούν οι συναλλαγές.
Παραδείγματα
Ένας φίλος πληρώνει τον λογαριασμό των 80 ευρώ σε ένα εστιατόριο και οι υπόλοιποι τρεις τού στέλνουν μέσω IRIS το μερίδιό τους. Πρόκειται για τακτοποίηση ενός κοινού εξόδου.
Αντίστοιχα, κάποιος πληρώνει το ταξί και ο φίλος του τού μεταφέρει 15 ευρώ. Ή ένας φίλος κλείνει ένα κατάλυμα και οι υπόλοιποι του επιστρέφουν το ποσό που τους αναλογεί.
Το ίδιο ισχύει για τα συνηθισμένα μικροποσά μέσα στην οικογένεια. Ένας γονιός μπορεί να στείλει χρήματα στο παιδί του για καθημερινά έξοδα ή ένας παππούς ένα μικρό ποσό στο εγγόνι του ως χαρτζιλίκι.
Το IRIS είναι απλώς ο τρόπος με τον οποίο μεταφέρονται τα χρήματα. Η χρήση του δεν μετατρέπει μια καθημερινή συναλλαγή σε δωρεά ούτε δημιουργεί από μόνη της φορολογική υποχρέωση.
Πότε αλλάζει η εικόνα
Το ενδιαφέρον της φορολογικής διοίκησης μπορεί να προκύψει όταν οι κινήσεις παύουν να θυμίζουν καθημερινές συναλλαγές και εμφανίζεται ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο σημαντικών χρηματικών μεταφορών.
Άλλο, δηλαδή, να στείλεις 20 ευρώ σε έναν φίλο επειδή πλήρωσε την πίτσα και άλλο να μεταφέρονται μεταξύ δύο προσώπων μεγάλα ποσά σε τακτική βάση χωρίς προφανή αιτία.
Εκεί μπορεί να εξεταστεί τι πραγματικά βρίσκεται πίσω από τις συναλλαγές: αν πρόκειται για χρηματική δωρεά, για πληρωμή κάποιας υπηρεσίας ή για άλλη οικονομική συναλλαγή. Και εδώ βρίσκεται μια σημαντική διαφορά: άλλο συγγενείς και άλλο φίλοι.
Για χρηματικές δωρεές προς πρόσωπα της Α΄ κατηγορίας, όπως γονείς, παιδιά και εγγόνια, προβλέπεται αφορολόγητο έως 800.000 ευρώ, υπό τις προϋποθέσεις που ορίζει η νομοθεσία και με αποδεδειγμένη μεταφορά μέσω χρηματοπιστωτικού ιδρύματος.
Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι το ίδιο αφορολόγητο καλύπτει μια πραγματική χρηματική δωρεά μεταξύ φίλων. Η φορολογική μεταχείριση διαφοροποιείται ανάλογα με τη σχέση δωρητή και αποδέκτη.
