Ανησυχητική αύξηση των θανάτων από καρκίνο του τραχήλου της μήτρας σε παγκόσμιο επίπεδο έως το 2050 προβλέπει νέα επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Medicine.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ερευνητών, εάν συνεχιστούν οι σημερινές τάσεις, οι ετήσιοι θάνατοι από τη νόσο ενδέχεται να αυξηθούν κατά 39,3% σε σύγκριση με το 2024, φτάνοντας περίπου τους 522.000 το 2050.
Παράλληλα, τα νέα περιστατικά αναμένεται να αυξηθούν κατά 20,2%, ξεπερνώντας το 1,08 εκατομμύριο ετησίως.
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητική ομάδα με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον στο Σιάτλ και περιλαμβάνει δεδομένα από 204 χώρες και περιοχές για την περίοδο 1990-2023. Για τη διαμόρφωση των προβλέψεων αξιοποιήθηκαν στοιχεία της διεθνούς έρευνας Global Burden of Diseases, Injuries, and Risk Factors Study.
Τα στοιχεία για την Ελλάδα
Το 2023 καταγράφηκαν παγκοσμίως περίπου 887.000 νέα περιστατικά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και 369.000 θάνατοι.
Στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, τα νέα περιστατικά ανήλθαν σε περίπου 669, παρουσιάζοντας εκτιμώμενη μείωση 19,4% σε σχέση με το 1990.
Την ίδια χρονιά καταγράφηκαν περίπου 310 θάνατοι από τη νόσο, αριθμός μειωμένος κατά 16% σε σύγκριση με το 1990.
Οι συγκεκριμένες μεταβολές συνοδεύονται, ωστόσο, από σημαντικά περιθώρια αβεβαιότητας στις εκτιμήσεις, κάτι που οι ερευνητές επισημαίνουν κατά την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.
Οι μεγαλύτερες επιπτώσεις στην υποσαχάρια Αφρική
Η μελέτη αναδεικνύει επίσης τις μεγάλες ανισότητες μεταξύ των χωρών ως προς την εμφάνιση και τη θνησιμότητα της συγκεκριμένης μορφής καρκίνου.
Το 2023, ο ηλικιακά τυποποιημένος δείκτης εμφάνισης της νόσου στις χώρες χαμηλού εισοδήματος ήταν πάνω από τέσσερις φορές υψηλότερος σε σχέση με τις χώρες υψηλού εισοδήματος. Αντίστοιχα, ο δείκτης θνησιμότητας ήταν περισσότερο από επτά φορές μεγαλύτερος.
Η υποσαχάρια Αφρική αναμένεται να αντιμετωπίσει τη μεγαλύτερη επιβάρυνση τις επόμενες δεκαετίες. Εφόσον διατηρηθούν οι σημερινές τάσεις, τα νέα περιστατικά στην περιοχή ενδέχεται να αυξηθούν κατά 88,7%, ενώ οι θάνατοι κατά 95,4%, φτάνοντας περίπου τους 206.000 το 2050.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι καμία από τις επτά μεγάλες γεωγραφικές περιφέρειες που εξετάστηκαν δεν αναμένεται να επιτύχει έως το 2050 τον στόχο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την εξάλειψη της νόσου, εάν δεν υπάρξουν ουσιαστικές αλλαγές στις σημερινές πρακτικές πρόληψης και αντιμετώπισης.
Ο ρόλος του εμβολιασμού κατά του HPV
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας θεωρείται σε μεγάλο βαθμό προλήψιμος, καθώς η αντιμετώπισή του συνδέεται άμεσα με τον εμβολιασμό κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), τον τακτικό προσυμπτωματικό έλεγχο και την έγκαιρη θεραπεία των προκαρκινικών αλλοιώσεων.
Ωστόσο, η πρόσβαση σε αυτές τις υπηρεσίες παραμένει άνιση σε πολλές περιοχές του κόσμου, με αποτέλεσμα μεγάλος αριθμός γυναικών να μην έχει τη δυνατότητα έγκαιρης διάγνωσης και αντιμετώπισης.
Για τον λόγο αυτό, οι επιστήμονες υπογραμμίζουν την ανάγκη ενίσχυσης των προγραμμάτων εμβολιασμού, διεύρυνσης του προληπτικού ελέγχου και βελτίωσης της πρόσβασης στις απαραίτητες θεραπείες.
Παράλληλα, διευκρινίζουν ότι οι προβλέψεις δεν αποτελούν βεβαιότητα για την εξέλιξη της νόσου. Βασίζονται στη συνέχιση των σημερινών τάσεων και δεν υπολογίζουν πλήρως τις πιθανές επιπτώσεις από μελλοντικές παρεμβάσεις, όπως η επέκταση των εμβολιασμών κατά του HPV. Επιπλέον, η ποιότητα και η διαθεσιμότητα των δεδομένων, ιδιαίτερα στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, αποτελούν σημαντικούς περιορισμούς της ανάλυσης.
