Η Συρία αναμένεται να υποδεχθεί μέσα στις επόμενες ημέρες αντιπροσωπεία του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), με τη Δαμασκό να προαναγγέλλει ότι θα υπάρξουν ανακοινώσεις για «σημαντική πρόοδο» στο ζήτημα των πυρηνικών υλικών. Η Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας της Συρίας, η οποία έκανε γνωστή την επικείμενη επίσκεψη, δεν έδωσε περισσότερες πληροφορίες.
Μετά την ανατροπή του προέδρου Μπασάρ αλ Άσαντ στα τέλη του 2024, η νέα ηγεσία της χώρας έχει δεσμευτεί να συνεργαστεί με τον πυρηνικό εποπτικό οργανισμό του ΟΗΕ, προκειμένου να αποσαφηνιστούν εκκρεμότητες που συνδέονται με πυρηνικές δραστηριότητες κατά τις δεκαετίες διακυβέρνησης της οικογένειας Άσαντ.
Τα ίχνη ουρανίου και ο βομβαρδισμός του 2007
Δεν υπάρχουν στοιχεία που να δείχνουν ότι η Συρία διαθέτει ενεργά αποθέματα πυρηνικού υλικού στο πλαίσιο προγράμματος κατασκευής πυρηνικών όπλων. Ωστόσο, το 2007 το Ισραήλ βομβάρδισε εγκατάσταση στην ανατολική επαρχία Ντέιρ αλ Ζορ, την οποία θεωρούσε υπό κατασκευή πυρηνικό αντιδραστήρα.
Ο ΔΟΑΕ ανακοίνωσε πέρυσι ότι, στο πλαίσιο των ερευνών του για την υπόθεση, εντοπίστηκαν ίχνη ουρανίου. Τα ευρήματα προέκυψαν σε μία από τρεις τοποθεσίες που δεν κατονομάστηκαν και οι οποίες «φέρεται να συνδέονταν λειτουργικά» με την εγκατάσταση στην Ντέιρ αλ Ζορ.
Τον Ιούνιο, ο επικεφαλής του ΔΟΑΕ Ραφαέλ Γκρόσι είχε δηλώσει ότι, μόλις το επιτρέψουν οι συνθήκες, ο Οργανισμός σκοπεύει να πραγματοποιήσει πρόσθετες έρευνες στην περιοχή, προκειμένου να «επιτευχθεί πλήρης σαφήνεια σχετικά με τις προηγούμενες πυρηνικές δραστηριότητες στη Συρία».
Axios: Σχέδιο απομάκρυνσης πυρηνικού υλικού
Το Axios, επικαλούμενο αξιωματούχους του Ισραήλ και των ΗΠΑ, μετέδωσε τη Δευτέρα ότι ο ΔΟΑΕ πρόκειται σύντομα να απομακρύνει πυρηνικό υλικό που φυλάσσεται σε μυστική τοποθεσία στη Συρία. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η εξέλιξη ακολουθεί συνεννοήσεις της κυβέρνησης του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ τόσο με τη Δαμασκό όσο και με το Ισραήλ.
Οι συριακές αρχές δεν έχουν επιβεβαιώσει ότι έχει συμφωνηθεί η απομάκρυνση πυρηνικού υλικού. Αξιωματούχος της Συρίας με γνώση των συνομιλιών δήλωσε στο Reuters ότι οι διαβουλεύσεις με τον ΔΟΑΕ για το σύνολο του πυρηνικού φακέλου εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξέλιξη και ότι «δεν έχει συναφθεί τελική συμφωνία».
«Βρίσκονται σε εξέλιξη διαβουλεύσεις για τη δημιουργία μιας διεθνούς ομάδας υποστήριξης, η οποία θα συντονίσει την απαραίτητη τεχνική και νομική βοήθεια», πρόσθεσε.
Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε ότι η Δαμασκός βρίσκεται σε συνεννόηση με τον ΔΟΑΕ προκειμένου να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της, απορρίπτοντας παράλληλα πληροφορίες περί ισραηλινής εμπλοκής στη διαδικασία και τονίζοντας ότι «δεν υπάρχει κανένας ισραηλινός ρόλος σε αυτή τη διαδικασία».
