Ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ έκανε μια ανάρτηση στο Χ εμπνευσμένη από το Game of Thrones, για τη λήξη της συνθήκης New START.
Ο αντιπρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας της Ρωσικής Ομοσπονδίας ανήρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στιγμιότυπο από τη γνωστή τηλεοπτική σειρά φαντασίας, συνοδευόμενο από τη φράση «Winter is coming» – το εμβληματικό μότο του Οίκου Σταρκ με τον εξαιρετικά δυσοίωνο χαρακτήρα.
Στο σχόλιό του, ο Μεντβέντεφ έγραψε:
«Αυτό ήταν. Για πρώτη φορά από το 1972, η Ρωσία (πρώην ΕΣΣΔ) και οι ΗΠΑ δεν έχουν καμία συνθήκη που να περιορίζει τις στρατηγικές πυρηνικές δυνάμεις. SALT I, SALT II, START I, START II, SORT, New START – όλα ανήκουν στο παρελθόν».
Η ισχύς της συνθήκης New START, που επέβαλε ανώτατα όρια στα πυρηνικά οπλοστάσια των δύο χωρών, έληξε στις 02:00 τα ξημερώματα, ώρα Ελλάδας.
Η Μόσχα είχε ξεκαθαρίσει νωρίτερα ότι, με τη λήξη της συμφωνίας, δεν αισθάνεται πλέον δεσμευμένη από τους περιορισμούς που αυτή προέβλεπε.
Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών υπενθύμισε χθες Τετάρτη (4/2), ότι η Ουάσιγκτον δεν απάντησε ποτέ επισήμως στην πρόταση της Μόσχας για παράταση της συνθήκης κατά έναν ακόμη χρόνο, πριν από την οριστική εκπνοή της.
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, ερωτηθείς για τη λήξη της New START, δήλωσε ότι θα επιθυμούσε τη σύναψη μιας «καλύτερης» συμφωνίας.
Η Ουάσιγκτον επιμένει ότι σε οποιοδήποτε μελλοντικό πλαίσιο θα πρέπει να συμμετέχει και η Κίνα, η οποία επεκτείνει με ταχύ ρυθμό το πυρηνικό της οπλοστάσιο.
Το Πεκίνο απορρίπτει κατηγορηματικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο, ενώ η Μόσχα δεν θεωρεί απαραίτητη τη συμμετοχή της Κίνας σε νέα συμφωνία.
Την ίδια στιγμή, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες κάλεσε τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Ρωσία να ξεκινήσουν άμεσα νέες διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας που θα αντικαταστήσει τη New START.
Ωστόσο, υπό το βάρος της γενικευμένης γεωπολιτικής έντασης, ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν φαντάζει πιθανό στο άμεσο μέλλον.
Ξεκίνησε στο Άμπου Ντάμπι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων ο δεύτερος γύρος των ειρηνευτικών συνομιλιών μεταξύ της Ουκρανίας και της Ρωσίας, υπό τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. Αν και οι δύο πλευρές χαρακτήρισαν τις πρώτες επαφές «παραγωγικές», απέφυγαν να δώσουν περισσότερες λεπτομέρειες.
Ωστόσο, η συντάκτρια του World Brief στο Foreign Policy, Αλεξάνδρα Σαρπ, αναφέρει πως το κλίμα βαραίνει από το γεγονός ότι η διήμερη συνάντηση ξεκίνησε μόλις λίγες ώρες μετά τη μαζική επίθεση της Ρωσίας στο ενεργειακό δίκτυο της Ουκρανίας. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι κατηγορούν πλέον ανοιχτά τη Μόσχα για έλλειψη ειλικρίνειας ως προς τις προσπάθειες τερματισμού του πολέμου.
Το παρασκήνιο που οδήγησε σε αδιέξοδο τις συνομιλίες
Την περασμένη Παρασκευή, ο Ρώσος πρόεδρος, Βλαντίμιρ Πούτιν, είχε συμφωνήσει να σταματήσει τους βομβαρδισμούς στο Κίεβο έως την 1η Φεβρουαρίου, έπειτα από προσωπικό αίτημα του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ.
Όμως, μετά την επανέναρξη των ρωσικών επιθέσεων στις ενεργειακές υποδομές την Τρίτη, ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, κατηγόρησε τη Μόσχα ότι εκμεταλλεύτηκε τη σύντομη παύση για να αναπληρώσει το απόθεμα πυραύλων της. «Για τη Ρωσία, η τρομοκράτηση των πολιτών μέσα στην καρδιά του χειμώνα είναι πιο σημαντική από τη διπλωματία», έγραψε ο Ζελένσκι στην πλατφόρμα X.
Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε την Τετάρτη ότι τα ρωσικά στρατεύματα θα συνεχίσουν τις επιχειρήσεις, μέχρι το Κίεβο να λάβει τις «αποφάσεις» που απαιτούνται για τη λήξη του πολέμου, ρίχνοντας ουσιαστικά το μπαλάκι στην Ουκρανία για υποχωρήσεις στα βασικά σημεία τριβής.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων παραμένει η απαίτηση της Μόσχας να παραιτηθεί το Κίεβο από σημαντικά τμήματα των εδαφών του
- Εδαφικό: Η Ρωσία κατέχει σήμερα περίπου το 20% των ουκρανικών εδαφών (Κριμαία και τμήματα του Ντονμπάς). Οι αναλυτές επισημαίνουν, πάντως, ότι τα ρωσικά κέρδη την τελευταία διετία περιορίζονται μόλις στο 1,5%.
- Η θέση του Κιέβου: Η ουκρανική πλευρά προτείνει το πάγωμα της σύγκρουσης στις υφιστάμενες γραμμές του μετώπου και ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να αποσύρει μονομερώς τις δυνάμεις της από περιοχές του Ντονμπάς που παραμένουν υπό τον έλεγχό της.
Η Μόσχα απορρίπτει κάθε ενδεχόμενο ύπαρξης ευρωπαϊκών στρατευμάτων στο έδαφος της Ουκρανίας
Ένα ακόμη κρίσιμο θέμα είναι η πιθανή αποστολή ευρωπαϊκών στρατευμάτων στην Ουκρανία. Η Μόσχα απορρίπτει κατηγορηματικά οποιαδήποτε παρουσία δυτικών δυνάμεων, ενώ το Κίεβο τη θεωρεί απαραίτητη για τη διασφάλιση αξιόπιστων εγγυήσεων ασφαλείας. Πριν από τις συνομιλίες, ο γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, διαβεβαίωσε τον Ζελένσκι ότι οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι είναι διατεθειμένοι να στείλουν δυνάμεις μόλις επιτευχθεί μια ειρηνευτική συμφωνία.
Οι διαπραγματεύσεις της Πέμπτης αναμένεται να επικεντρωθούν σε πρακτικές λύσεις. Πρόκειται για τον δεύτερο γύρο τριμερών επαφών από την έναρξη του πολέμου, με τον πρώτο να έχει διεξαχθεί μόλις τον προηγούμενο μήνα.
Προς το παρόν, Πούτιν και Ζελένσκι αρνούνται να συναντηθούν διά ζώσης: ο Πούτιν προτείνει ως έδρα τη Ρωσία ή τη Λευκορωσία, ενώ ο Ζελένσκι απάντησε με πρόσκληση επί ουκρανικού εδάφους.
